»اهی Cichlasoma

اين ماهي از لحاظ سيستماتيک در راسته سوف ماهيان و خانواده سيکليدها و جنس سيکلاسوما قرار ميگيره . نام علمي اين ماهي Cichlasoma octofasciatum ست . واژه octofasciatum به معني هشت خط هست و اشاره به 8 نوار تيره عرضي داره که روي بدن ماهي کشيده شده . اين ماهي در بازار ايران اسامي گوناگوني داره مثل سيکليد کله قويي !


ماهي جک دمپسي يک ماهي رنگارنگ زيبا ست . هر چند که استرس مي تونه رنگ اين ماهي رو تحت تاثير قرار بده و به خاکستري يا سياه دگرگون کنه ؛ اما اگر در شرايط خوبي نگهداري بشه واقعن زيباست و رنگي ديدني داره ؛ زمينه اي تيره با نقاط بسيار زيبا و درخشان مثل جواهر ! بعضي از انواع اين ماهي هم کمياب هستن و همين کمياب بودن باعث افزايش قيمت جهاني اونها شده .

اين ماهي در اصل بومي آمريکاي مرکزيه . دماي 22 تا 30 درجه سانتي گراد رو تحمل کرده ولي 25 تا 28 درجه براي زيستش مناسب تره .p.H خنثي و در محدوده 7 تا 8 مناسبه . طول عمر اين ماهي بيش از 10 سال گزارش شده . طول ماهي تا 20 سانتي متر هم ميرسه و در اين اندازه آماده توليد مثل ميشه . ماهي جک دمپسي در زيستگاه طبيعي از کرم ها ، سخت پوستان ، حشرات و ماهيان کوچک تغذيه مي کنه . ولي در آکواريوم ميشه با غذاهاي مختلف تغذيه ش کرد و از اين لحاظ ماهي سخت گيري نيست . در زمان نوزادي بايد اونها رو با آرتمياهاي زنده درشت و کرم خاکي زنده تغذيه کرد . از غذا هاي خشک و فريز شده از کرم توبيفکس ( مکعب هاي کوچک ) استفاده ميکنن . همينطور کرم خوني منجمد . بهتره که از غذاهاي شرکت تترا که بصورت پولکي يا Flake و گرانول براي اين نوع ماهي ها بنام تترا سيکليد تهيه شده استفاده کرد !

- تفاوت ماده و نر و شيوه توليد مثل سيکليد جک دمپسي :

سن بلوغ جنسي اين ماهي در شرايط نرمال در حدود يک سالگي و به طور کلي زير 15 ماهگي پس از تولد رخ ميده و پس از بلوغ مي تونه چند بار در سال تخم ريزي کنه . اين ماهي بين 500 تا 800 تخم ميريزه . رفتار توليد مثلي ماهي جک دمپسي مانند رفتار کلاسيک بيشتر سيکليد هاست .اين ماهي يکي از ساده ترين ماهيان براي تکثير شناخته ميشه . در موقع تکثير بهترين دما سيکليد ?? درجه سانتي گراد هست . نر ها معمولا بزرگ تر ، رنگين تر و داراي باله دمي و مخرجي دراز تري هستن . همچنين در نرهاي مسن تجمع بافت چربي بيشتري رو ميشه در ناحيه سر مشاهده کرد و به همين جهت در ايران به اين ماهي گاه کله قويي هم گفته ميشه !


- رفتار شناسي ماهي جک دمپسي :

ماهي جک دمپسي ماهي شرور و ستيزه جوو نا آروميه و معمولن تند خوييش رو با جوئل فيش يا جواهر ماهي مقايسه ميکنن . البته گاهي خجالتي به نظر ميآد و اگر در دکور آکواريوم غارهايي براي مخفي شدن اين ماهي درست کنيد ، بيشتر ترجيح ميده که در اين پناهگاه ها استراحت کنه . نگهداري ماهيان نر اين گونه با هم در يک مخزن مشکل سازه ( مگر اينکه مخزن خيلي بزرگ باشه ) در ضمن معرفي ماهي ماده غير بالغ يا غير آماده به مخزن حاوي نر بالغ در زمان توليد مثل ممکنه باعث مرگ ماهي ماده به وسيله ماهي نر بشه ؛ از طرفي ، وقتي يک نر و ماده آماده با هم جفت شدن ، آکواريوم محيط نا امني براي ساير ماهيها ( چه از اين گونه و چه ساير گونه ها ) بوجود مياد چون با نزديک شدن ماهي هاي ديگه به محل تخم ريزي دمپسي ها ، سرنوشتشون مرگ يا آسيب هاي جدي خواهد بود . براي تخم ريزي ، ابتدا سنگ صاف و صيقلي اي مثل يک تکه سراميک رو در داخل آکواريوم اونها قرار ميديم . والدين اقدام به پاک نمودن سطح اون مي کنن . سپس تخم ريزي و لقاح انجام مي شه . طول دوره انکوباسيون ( يعني زماني که طول مي کشه تا نوزادان از تخم خارج بشن ) سه روز بوده و پس از اون والدين نوزادان رو در گودالي که از قبل در کف ماسه هاي آکواريوم حفر کردن ميبرن و در اونجا ازشون مراقبت ميکنن !

معمولا ماهي ها هر روز يا يک روز در ميون گودال جديدي ساخته و بچه ماهيان رو به اونجا منتقل مي کنن و اين کار تا روز دهم تولد يعني تا زماني که شناي آزاد بچه ماهيان شروع مي شه ادامه پيدا ميکنه ! نکته مهم در پرورش اين ماهي ها اينه که دمپسي ها از تخم ها و نوزادان به شکل بسيار مطلوبي مراقبت ميکنن و مراقبت از نوزادان بين ماهي نر و ماده تقسيم مي شه . رفتار اين ماهيها با فرزندان به حدي دوستانه ست که پرورش دهنده ها يک جفت از اين ماهي ها رو در آکوآريوم بسيار بزرگي قرار ميدن تا وقتي بچه ها بزرگ شدن جاي کافي براي همه ماهي ها وجود داشته باشه و بينشون نزاع در نگيره ! پدر و مادر بچه ها رو بصورت گروهي اداره ميکنن و از پراکنده شدن اونها جلوگيري مي کنن تا با اين کار بتونن مراقبت بهتري ازشون بعمل بيارن . بچه ماهيها تا زمانيکه به سن بلوغ نرسيدن مي تونن با پدر و مادر در يک مخزن به خوبي زندگي کنن .

در مورد دکوراسيون دلخواه اين ماهي بايد گفت که جک دمپسي و بسياري از سيکليد ها با کندن زمين و خارج نمودن گياهان از بستر باعث تخريب اونها ميشن . بهترين محل براي اونها آکواريومي صخره اي با تکه هاي کنده درخت و نوز ضعيف هست . همچنين ريشه هاي زير آبي و تکه هاي چوب در زيستگاه طبيعي اونها فراوونه و ميشه با اضافه کردن چنين اجسامي به آکوآريوم در طبيعي تر کردن محل زندگي اونها اقدام کرد . از کوزه هاي سفالي هم لذت ميبرن ولي بايد اندازه کوزه رو بزرگ بگيرين چون اين ماهي ها به سرعت بزرگ ميشن ! استفاده از گياهان طبيعي فايده اي نداره چون عادت کند و کاو سيکليدها در نهايت به نابودي گياهان ختم ميشه ! بهتره از گياه پلاستيکي استفاده بشه تا طبيعي ! ماهي هايي که در صورت اجبار ميتونيد با دمپسي ها نگهداري کنيد شامل انواع سيکليد ها ، گربه ماهيان ( لجن خوار يا کت فيش ) ، شارک ها ، نايف و ماهياني از اين قبيل استفاده کرد ولي نبايد فراموش کرد که هم مخزني هاي ماهي جک دمپسي بايد هم اندازه و يا بزرگ تر از خودشون باشن . هر چند جک دمپسي معمولن ماهي شروريه و سازگاريش با ماهيان ديگه تصادفيه . معمولن بعد از معرفي جک دمپسي به آکواريوم عمومي ، بايد يک هفته تا ده روز به دقت رفتار اين ماهي رو تحت نظر قرار داد تا اتفاق ناگواري رخ نده . همينطور از اونجايي که جک دمپسي در کف آکواريوم گودال ايجاد مي کنه ، آب کدر شده و به همين دليل نياز به وجود فيلتر هاي مناسب در مخزن هست .