زندگی نامه "حسین دهلوی" آهنگساز

حسين دهلوي به سال 1306 در تهران متولد شد . پدرش كه از نوازندگان به نام موسيقي ايران بود ، وي را تحت تعليم خود قرار داد و حسين كه خود شيفته موسيقي بود از اين امر استقبال شايان نمود و بيش از يازده سال از سنش نگذشته بود كه چندين نغمات را با ويولون آموخت و از اين زمان به بعد موسيقي جزء برنامه روزانه وي گرديد . دهلوي ، بيش از هفده سال نداشت كه اداره زندگي خود و خانواده اش را به عهده گرفت و مجبور به تلاش و فعاليت گرديد ولي با توجه به اين از كسب معلومات و آموختن موسيقي غافل نماند و چون علاقه فراواني به آهنگسازي داشت ، براي فراگيري موسيقي ملي نزد استادابوالحسن صبا مي رود و در كلاس استاد به ادامه فراگيري موسيقي ايراني مي پردازد.

پس از چندي " آرموني " و "كنترپوآن " و تكنيك آهنگسازي را نزد حسين ناصحي فرا گرفته و با تمام مشكلات و گرفتاري هاي زندگي ، ضمن خدمت در وزارت دارايي ، در هنرستان عالي موسيقي ثبت نام نموده و در رشته آهنگسازي ، به ادامه تحصيل مي پردازد و پس ازچندسال تحصيل دررشته آهنگسازي ،از آنجا فارغ التحصيل مي گردد و در همين سال ها بود كه به اداره هنرهاي زيبا منتقل مي شود و سپس به رياست هنرستان موسيقي ملي منصوب مي گردد .
دهلوي چون درصدد بود كه همچناهن به اندوخته هاي گوناگون خود در رشته موسيقي ادامه دهد ، لذا نزد پرفسور " توماس كريستين داويد " كه يكي از اساتيد موسيقي آكادمي وين بود و بنا به دعوت دانشگاه تهران به ايران آمد ،به فراگيري و نكات دقيق و رموز فني موسيقي و آهنگسازي پرداخت و مدت ها از محضر اين استاد برجسته اتريش بهره برد . پس از در گذشت استاد صبا ، در سال 1336 دهلوي به رهبري اركستر شماره يك هنرهاي زيباي كشور ( اركستر صبا ) منصوب گرديد كه پس از مدتي ، اين اركستر فعاليت هاي خود را گسترده تر كرد و برنامه هاي متعدد و گوناگوني را علاوه بر تلويزيوني ملي ايران در تهران و بعضي شهرستانها و مؤسسات علمي و فرهنگي و كشورهاي همجوار اجرا نمود ولي متاسفانه پس از يازده سال فعاليت پر ثمر ، به علت مشكلات مختلف ، اين اركستر منحل گرديد ولي دهلوي اركستر ديگري با شركت هنرجويان هنرستان موسيقي با نام " اركستر رودكي " تشكيل داد كه تا سال 1350 به فعاليتش ادامه داد . دهلوي از جمله مردان نادري است در موسيقي ايران كه هيچوقت زير بار خط گرفتن هاي آن چناني نرفت و هيچ شخص و عاملي نتوانست وي را مرغوب و يا تحت تاثير قرار دهد كه او تابع نظريات و سياست خاص ان روزگردانان موسيقي باشد و براي پيشبرد و پيشرفت موسيقي كشورش كوشش نكند و به همين سبب ، مدتي كه عضويت شوراي موسيقي هنرهاي زيبا را كه خودش مؤسس آن بود به عهده داشت ، وقتي اختلاف نظرهايي كه در مورد كارهاي اساسي و بنيادي هنري با مسؤلان آن زمان پيدا كرد از كنارگيري و همكاري خود را قطع كرد و اين يكي از خصائص بارز انسان هاي والاي روزگار است كه در دوران زندگاني ، جاهايي كه بايد " نه " بگويند و به ايستند " نه " بگويند و دهلوي در آن جو و زمان ،" نه " را گفت و با آنان همكاري خود را قطع كرد .
حسين دهلوي ، در مهرماه 1336 به دعوت شادروان روح الله خالقي ، رئيس وقت هنرستان موسيقي ملي ، تدريس بعضي از دروس موسيقي را در اين هنرستان به عهده گرفت و با پشتكار و ذوق و استعداد خود به خوبي از اداره كردن آن برآمد به طوري كه در شهريور سال 1341 به رياست هنرستان منصوب مي گردد و در زمان رياست چنان علاقه و كوششي براي تربيت شاگردان و پيشرفت اين واحد هنري و آموزشي ازخود نشان داد كه در مدتي كوتاه ، استعدادهايب نهفته هنرجويان هر چه بيشتر شكوفا شد و ثمره 9 سال تلاش پي گير و بي وفقه وي ، شاگرداني شد كه حتي برخي از آنان در خارج از كشور در سطح جهاني به فعاليت هاي شايان توجه و قابل قبولي رسيدند . دهلوي ، براي كسب تجربه و شناخت بيشتر از موسيقي ، چندي بعد مسافرت هايي به كشورهاي: آلمان و اتريش كه مهد و مركز موسيقي اروپا مي باشند نمود .

از آثار وي ميتوان : دوئو سنتور در " سه گاه " ، سبكبال در " شور " براي اركستر ، شور آفرين در " ابوعطا " براي اركستر ، چهار نوازي مضرابي در " اصفهان " ، كنسرتينو براي سنتور و اركستر ، فانتزي براي تار و اركستر ، سوئيت بيژن و منيژه از حكيم ابوالقاسم فردوسي شاعر نامدار ايران براي اركستر زهي ، دو نوازي سنتور در " نوا " ( سوسن دهلوي ) ، " فانتزي " براي گروه تنبك و اركستر ، " شوشتري " برلاي ويولون و اركستر ، " سرباز " براي آواز گروهي و اركستر نام برد .

دهلوي ، هنرمندي است كه هدفش خدمت به موسيقي ملي ايران و پيشبرد آن است و هميشه و در هر حال جهت هر چه بيشتر بارور ساختن نهال آن به تلاش همه جانبه خود با همه مشكلاتي كه دارد ادامه مي دهد و مي گويد :

1- بايد با " حفظ موسيقي از طريق نت نويسي و ضبط آن بر روي نوار و صفحه توسط استادان و نوازندگان ورزيده موسيقي ملي كه خوشبختانه قسمت هاس اساسي آن تاكنون انجام شده و همچنين آموزش اين موسيقي به نوازندگان جوان ، تا اين گنجينه نسل به نسل به ارث رسيده به ما ، حفظ شده و باقي بماند .

2- با خلق آثار جديد توسط آهنگسازان تحصيل كرده و صاحب صلاحيت ايراني كه بنا به احتياج زمان و نياز مردم اين سرزمين مي بايست به شيوه هاي مختلف انجام گيرد ، تا به اين ترتيب ادبيات موسيقي ماغني تر گردد . به همان گونه كه ادبيات نظم ما توسط استادان سخن و شعراي برجسته يي چون : فردوسي ، حافظ ، سعدي و صدها شاعر قديم و نوپرداز به وجود آمده و گسترش يافته است ، ادبيات موسيقي ما نيز بايد بر روي پايه هايي از نواهاي موسيقي ملي ما بنا گشته و بيش از پيش آثاري در اين زمينه خلق گردد.

3- آموزش صحيح و اصولي در سطح مدارس موسيقي از كلاس هاي چهارم و پنجم ابتدايي تا پايان دوره متوسطه .

4- آموزش موسيقي در سطح عالي و دانشگاه .

5- آموزش آزاد موسيقي در سطح شهرها براي علاقمندان از طريق صدور مجوز تاسيس كلاس هاي آزاد موسيقي .

6- آموزش موسيقي نظامي از طريق گذراندن دوره عالي اين رشته و تشكيل اركستر هاي مورد نياز در اين زمينه .

7- اختصاص برنامه هاي مستقل روزانه براي ارائه موسيقي هاي مختلف در راديو و تلويزيون با توضيح و تفسير جهت آگاهي مردم از كم و كيف اين هنر كه با دانش بيشتري به آن توجه كنند ، بدون آن كه موسيقي به عنوان يك عامل دنبال رو و زمينه.