طریقه پر کردن و چیدن آکواریوم :
لازمه دقت داشته باشید که نگهداری از آکواریوم یک کار با صبر و حوصله ست و افراد عجول و شلخته بهتره از این کار چشم پوشی کنن . حوصله و دقت و نظافت و سلیقه اصول اولیه داشتن یک آکواریم خوبه . چیدن آکواریوم باید بر اساس اولویت و صبر باشه :
- بعد از شستن شیشه مخزن آکواریوم , اونو در محل مناسبش قرار میدیم و بعد اقدام به لوله کشی برای رسوندن هوا به اون میکنیم . طرز قرار دادن شلنگ های هوا در آکواریوم مهمه چون معمولن بعد از مدتی شلنگ ها از زیر ماسه در میاد و منظره بدی ایجاد میکنه . بهترین کار اینه که با استفاده از مفتول های سیمی نازک شلنگ ها رو به فیلتر های کفی ببندیم اما مراقب باشید زیاد سفت نکنین تا مانع از هوا رسانی بشه . معمولن هر آکواریومی 2 تا فیلتر کفی داره که یکی در سمت راست و دیگری در سمت چپ قرار میگیره . خوبه شلنگ هوای این فیلترها رو هم با سیم به لوله خروجی هوا وصل کنیم تا ول نباشه در آکواریوم و بد منظره به چشم نیاد .
- حالا نوبت قرار دادن سنگ هوا ست . معمولن سنگ هوا رو در قسمت وسط آکواریوم قرار میدن . سنگ هوا رو باید یکروز قبل از قرار دادن در داخل آکواریوم در داخل آب بخیسونید تا منافذش باز بشه . بهتره اول شلنگ سنگ هوا رو به کفی فیلتر با سیم وصل کنید تا قشنگ زیر ماسه ها قرار بگیره و قسمتی که از بالا وارد آکواریوم میشه رو هم از سمت شلنگ ورودی یکی از فیلترها بیاریم و به همون لوله در کنار شلنگ فیلتر متصل کنیم تا جلوی دید قرار نگیره .
- حالا نوبت ریختن ماسه هاست . ماسه هایی که از قبل به دقت شستیم و کنار گذاشتیم , روی فیلتر های کفی و سنگ هوا میریزیم و بعد با دست صاف و یکنواخت میکنیم . میتونیم بهش حالت هم بدیم و شیب دار درستش کنیم یا با پستی و بلندی اما معمولن بعد از مدتی خودش صاف میشه چون ماهی ها ماسه ها رو جابجا میکنن . اگر شیب ماسه های دیواره عقب آکواریوم بیشتر باشه و ضخامتش بیشتر , آکواریوم کمی عمیق تر جلوه میکنه . در ضمن دقت کنید ضخامت ماسه ها از 5 سانتیمتر کمتر نباشه و از 8 سانتیمتر هم بیشتر نشه .
- حالا نوبت قرار دادن قطعات سنگ و صدف و یا قطعات مصنوعی برای دکوراسیون هست . سعی کنید زیاد آکواریوم رو شلوغ نکنید تا هم زیباییش رو از دست نده و هم فضای آزاد برای شنا کردن ماهی رو بگیره .
- حالا وقت نشا زدن گیاهان آکواریوم هست . اگر گیاهان طبیعی دارید , مثل کاشتن یک بوته گل آپارتمانی در خاک , با دستتون ماسه رو حفر کنید و ریشه گیاه رو به آرومی جمع کنید و در حفره ماسه ای قرار بدید و دورش رو با ماسه بپوشونید . میتونید از قطعات درشت سنگ هم برای نگهدای پایه گیاه در ماسه بطور موقت استفاده کنید تا وقتی که گیاه رشد کنه و ریشه هاش در ماسه محکم بشه و یا از ظروف سفالی کوچک دارای سوراخ برای کاشت گیاه استفاده کنید و یا از زنبیل های توری پلاستیکی کوچک مخصوص کاشت گیاهان آکواریومی . در موقع کاشت گیاهان باید توجه کنید که گیاهان رو بهتره در قسمت دیواره عقبی و ته آکواریوم و یا دیواره های کناری بکارید و قسمت وسط رو برای شنای ماهی ها باز بذارید تا هم دید و جلوه بهتری داشته باش و هم ماهی ها بین انبوه گیاهان محو نشن .
نکته !! میتونید قبل از گذاشتن صدفها در آکواریوم با استفاده از قلمو و کمی جوهر نمک , سطح صدف ها رو بشورید . در اینصورت صدف هاتون فوق العاده براق میشن و رنگهای اصلیشون جلوه گر میشه و جرمشون گرفته میشه .
نکته !! دقت کنید نصب بخاری و نصب فیلتر داخلی که به شیشه میچسبن رو نباید تا قبل از آب کردن کامل آکواریوم انجام بدین و اگر هم وصلشون میکنید از روشن کردنشون خودداری کنید چون باعث ترکیدن شیشه و برق گرفتگی و یا سوختن وسیله میشن !!!!!!!! در ضمن دقت کنید شلنگ های هوا بالاتر از سطح آکواریوم قرار بگیرن تا موقع پر کردن آکواریوم از آب , آب رو برگشت ندن به بیرون !!!
- حالا موقع پر کردن آکواریوم از آب هست . آب تصفیه شده لوله کشی بهترین آبی هست که میتونید استفاده کنین . اگر در مکانهایی هستین که آب چاه در اختیار دارین یا آب شهرتون سنگین و دارای املاح هست , آب رو قبل از ریختن در آکواریوم باید بجوشونید تا سختی آب از بین بره و سبک بشه و بعد به مدت 24 ساعت در کناری قرار بدین تا جرمش رسوب کنه و بعد در آکواریوم بریزید . برای اینکه تزئینات شما موقع ریختن آب به هم نریزه و ماسه ها گود نشن و گیاهان از ماسه در نیان , خوبه یک ظرف گود مثل پارچ یا کوزه یا کاسه ای گود کف آکواریوم قرار بدین و آب رو توی اون بریزین تا ماسه ها پراکنده نشن بعد از پر شدن آکواریوم , پارچ رو بردارین . بهتره پنج سانت بالای آکواریوم همیشه خالی باشه .
وقتی آکواریوم شما پر شد میبینید آب آکواریوم کمی تیره ست . نکته ای که خیلی از آکواریومیست ها دقت ندارن و اغلب باعث دلسردی اونها میشه همینه . چون میبینن آب آکواریوم تار و کدر شده و شدیدن تو ذوقشون میخوره . این تاری حتا در چند روز آینده بیشتر هم میشه اما دقت کنید که نکته مهم در برپایی آکواریوم همینجاست . شما باید بدونید وقتی آکواریوم رو پر از آب میکنید , در واقع اقدام به ایجاد یک اکوسیستم جدید و مصنوعی با عوامل بیولوژیک کردید . اکوسیستم هم برای اینکه جا بیفته و به کار بیفته نیاز به فعال شدن باکتریها و زمان داره . به همین دلیل صبر و حوصله نیازه و خرید ماهی ها باید در آخرین مرحله باشه . آکواریومیست های کم تجربه و تازه کار دلسرد میشن و فوری اقدام به عوض کردن آب آکواریوم میکنن و حتا چندین بار آب رو عوض میکنن اما همچنان آب تار هست . در صورتیکه هر کاری بکنین باز هم آب تیره میشه و دلیل اون زنده شدن محیط آکواریوم از نظر بیولوژیکی هست . باکتری ها شروع به فعالیت میکنن و برای همین آب تار میشه و حتا کمی بوی گندیدگی پیدا میکنه که کاملن طبیعیه . ولی بعد از یک هفته , بسته به بزرگی و حجم آب آکواریوم , آب تیرگی ش رو از دست میده و صاف و زلال میشه !!!! برای سریعتر برقرار شدن اکوسیستم میتونید چند عدد ماهی زبرا یا گورخری در آکواریوم بندازید و یا برای سرعت بخشیدن به برقراری اکوسیستم از محلول های ویژه مثل Aquasafe و EasyBalance و یا کپسول های Bactozym که حاوی باکتری ها و مواد فعال کننده باکتریها هستن استفاده کنید که البته گرون قیمت هستن . بعد از شفاف شدن آب , در واقع تازه در این مرحله ست که آکواریوم به درستی نصب و راه اندازی شده و اکوسیستم زنده میشه و میتونید اقدام به ریختن ماهی ها کنید .
وقتی آکواریوم رو از آب پر کردین از محلول ضد کلر برای برطرف کردن کلر محلول در آب لوله کشی استفاده کنید طبق دستور روی بطری . این محلول رو از آکواریوم فروشی ها میتونید تهیه کنید . حالا فیلتر ها رو بکار بندازین و بخاری رو روشن کنید و چند روزی صبر کنید تا شرایط کم کم آماده بشه از نظر زیستی . یکی دیگه از کارهایی که بعد از پرکردن آکواریوم باید انجام بدین افزودن نمک به آب هست . همه ماهی های آکواریوم نیاز به شوری نسبی آب دارن . هم برای سلامتشون و هم ضد عفونی شدن آب . به ازای هر 10 لیتر آب آکواریوم یک قاشق غذا خوری سر صاف نمک طعام یُد دار یا نمک خالص در آکواریوم بریزید . برای بدست آوردن حجم آکواریومتون هم میتونین طول رو در عرض و در ارتفاع ضرب کنین تا ظرفیت آب بدست بیاد و بر طبق اون کمی کمتر نمک اضافه کنید . مثلن برای آکواریوم 80 لیتری , پنج قاشق غذا خوری نمک لازمه .
بعد از اضافه کردن این مواد و روشن کردن فیلترها و سنگ هوا , حالا باید چند روزی صبر کنید تا آکواریوم جا بیفته و آب شفاف بشه ! از انداختن ماهی در این شرایط جدن خودداری کنید چون در این موقع آکواریوم پر از ازت و آمونیاک و کلر هست و باعث مرگ فوری ماهی ها و وارد اومدن شوک به ماهی ها میشه , آب ششها از کار می افتن و ماهی ها سریع و بدون علت میمیرن !!!! در ضمن برای چند روز بویی شبیه بوی گاز متان و انیدریک کربنیک و گاه هیدروژن سولفوره از آب به مشام میرسه که کاملن طبیعی هست و جای نگرانی نیست و به مرور تا زمان جا افتادن آب از بین میره !!!!!
تعیین p.H آب :
به مقدار یون هیدروژن در آب که همون +H هست میگن pH . یکی از مهمترین قسمتهایی که در موقع برپایی آکواریوم باید بهش توجه کرد میزان pH آب هست یا درجه قلیایی یا اسیدی بودن آب ! حرف P مخفف کلمه power به معنی قدرت هست و حرف H مخفف کلمه هیروژن و در کل به معنای قدرت و میزان هیدروژن محلول در آب گفته میشه . طبق جدول , میزان pH از عدد یک تا 14 تعیین میشه . عدد یک به معنای اسیدی بودن شدید اب هست و عدد هفت به معنای خنثی بودن آب و عدد چهارده به منی قلیایی بودن شدید آب . برای تعیین میزان pH آب از کاغذ ها یا محلول های pH سنج یا معرف ها استفاده میکنیم . با فرو بردن این کاغذها در آب و تغییر رنگ اونها , بر طبق راهنمای جدول , میتونیم به میزان اسیدی یا قلیایی بودن آب پی ببریم . نکته ای که خیلی مهمه بدونید این هست که بیشتر ماهی نیاز به pH 7.5 دارن . فقط تعداد کمی از ماهی ها هستن که نیاز به آبی کمی اسیدی دارن مثل دیسکوس ها . برای اسیدی کردن آب آکواریوم از اسید فسفریک یا آب لیمو یا اسید کلریدریک HCL استفاده میکنیم و برای قلیایی کردن آب از جوش شیرین یا آهک .
معرفی محصولات کمکی برای برقراری سریعتر شرایط زیستی در آکواریوم :
قرص Biocoryn H3 :
از این قرص برای آکواریومهایی استفاده میشه که در اون تعداد زیادی ماهی نگهداری میکنن و شلوغ هست و یا آکواریوم هایی رو که تازه آب کردن و میخوان شرایط مناسب در اون برقرار بشه ! کار این قرص اینه که شرایط شیمایی آب رو ثابت نگه میداره و از تار شدن آب جلوگیری میکنه و باعث سریعتر تجزیه شدن مدفوع و باقی ماده ذرات غذاها در آکواریوم میشه . با استفاده از این قرص میشه تعداد ماهیان بیشتری رو در آکواریوم نگهداری کرد .
قرص Bactozym :
با استفاده از این قرص فعالیت باکتری های مفید آب و فیلتر ها رو سریعتر میکنیم و اونها با رشد بالاتری تکثیر پیدا میکنن . البته مورد استفاده این قرص در زمانی هست که تازه آکواریوم رو از آب پر کردیم و برای سریعتر برقرار شدن شرایط زیستی مطلوب ازش استفاده میشه چون بطور میانگین یک تا دو هفته زمان لازمه تا بطور خودبخود شرایط آماده بشه و باکتری های مفید شروع به فعالیت کنن .