آفت دهان

[SENATOR]

آفت دهان عبارتست از زخم هاي دردناكي كه در مخاط دهان به وجود مي آيند. آفت دهان ممكن
است با عفونت هرپسي(ناشي از ويروس تب خال) اشتباه گرفته شود .اين نوع زخم ميتواند در هر
دو جنس رخ دهد.اما در زنان شايع تر است.

زخم در دهان با خصوصيات زير ميباشد:
كوچك و بسيار دردناك و كم عمق و توسط يك غشاي خاكستري پوشيده شده اند.حاشيه آن
توسط يك حاله قرمز رنگ احاطه شده است.
اين زخم ها ميتوانند روي لب ها /لثه ها/داخل گونه ها/زبان/گلو/ظاهر شوند.
به هنگام حمله آفت معمولا 2-3 روز زخم به وجود مي آيد.گاهي قبل از بروز زخم براي 24 ساعت احساس مورمور يا سوزش وجود دارد.علت دقيق آن نا شناخته است اما علل زير محتمل تر به نظر
مي رسند.استرس عاطفي يا جسماني و اضطراب يا ناراحت و عصباني بودن پيش از عادت ماهانه
غذاي داغ و يا غذاهاي ترش و اسيدي(سركه/غذاهاي دودي)آجيل ها و شكلات.

پيشگيري:
دندانهاي خود را روزانه حداقل دو بار مسواك بزنيد و مرتبا از نخ دندان استفاده كنيد تا تميزي و
سلامتي دهان و دندان ها حفظ شود.
حتي المقدور سعي كنيد استرس نداشته باشيد از تماس نزديك با افراد دچار عفونت خودداري
كنيد.

روش درمان:


حل شود )شستشو دهيد.



توجه:
اگر درجه حرارت بدن به 9/38 درجه سانتيگراد يا بالاتر برسد بايد به پزشك مراجعه نمود.
اگر علي رغم درمان آفت در عرض 3 روز رو به بهبود نگذارد.
اگر كودكي آفت مي زند و وزن كم ميكند . 1-كشت زخم براي تشخيص داشتن عفونت باكتريايي ثانويه 2-دهان را روزانه 3 بار يا بيشتر با محلول نمك (نصف قاشق چايخوري نمك در حدود يك ليوان آب 3-زخم ها را مرتب با كمك گوش پاك كن يه چيزي شبيه آن كه آغشته به پراكسيد هيدروزن2% باشد پاك كنيد. 4- ميتوان از بي حس كننده هاي موضعي براي تخفيف درد استفاده نمود.

[SENATOR]

وي بدن و بخصوص بوي بد دهان بي شك يك از دغدغـه هـاي اغـلب افراد بـشـمار مي رود.

سـالانــه ميليون ها تومان صرف درمان بدبويي تنفس ميـگردد. يـك آمار غير رسمي حاكي از آن است كه بيش از200 ميليون نفر در دنيا به اين عارضه دچار مي باشند.




مشكل بوي بد دهان مي تواند به مشـكلي آزار دهـنـده و پردردسر تبـديل گـردد كه حداقل آن تاثير ناگوار آن در روابـط اجتماعي و زناشويي نمايان ميشود.
تنفس بدبو قابل درمان بوده و ميتوان تا حد زيادي آنرا تقليل داد.نكته مهم اطلاع داشتن از منشاء و دلايل اين پديده ميباشد.

تنفس بد بو
تنفس بد بـو نـوع شـديـدي از عـارضـه بـد تنفسي بوده و نبايد آنرا با بوي بدي كه بدليل مصرف مواد غذايي خاص مانند سير و پياز ناشي ميگردد، اشتباه گرفت.
در بيشتر موارد، تنفس بد بو بـخـاطر رعايت نكردن دقيق بهداشت دهان و دندان، در لثه و زبان نشات مي گيرد. باكتريهاي مـختلف و تجزيه شدن مواد غذايي نيز در بوجود آمدن اين عارضه مؤثر ميباشد. تجزيه مواد غذايي منجر به توليد گوگرد و در نتيجه باعث ايجـاد بوي بد خواهد گرديد.
برخـلاف تـصـورات عـامـيـانـه، بـوي بـد دهـان توسـط خـود شـخص قابل تشخيص نبوده و متاسفانه بايد بوسيله ديگران فهميده و در صورت نياز گوشزد شود.
علل تنفس بد بو
همان طور كه قبلا نيز گفته شد، بوي بد دهان مي تـوانـد بـر اثـر رعـايت نـكردن مناسب بهداشت دهان و دندان حادث شود كه در اينجا به نمونه هايي از آن اشاده ميكنيم:
فساد دندانها اگر دندانهايتان را مسواك نكرده و لابلاي آنها را با نخ تميز نكنيد، دچار پوسيدگـي دنـدان خواهيد شد. فساد دندان بخصوص اگر در قسمت ريشه باشد، باعث ايجاد بويي بسيار نامطبوع در دهان ميگردد.
بيماريهاي لثه غفلت نمودن از لثه ها بـمرور زمـان سبب تضعيف آنها خواهد شد. انباشتگي باكتريهاي در قسمتي كه دندانها به لثه متصل مي گردنـد، بـاعث ايجاد مشكلاتي از جمله بوي بد دهان ميشود.
فراواني باكتريهاي ناهوازي باكتريهاي ناهوازي بصورت طبيعي در دهان رشد كرده و وظيفه تجزيه غذاهاي باقيمانده را به عهده دارند. اين باكتريها در برخي شرايط ميتوانند تكثير شده و باعث ايجاد گوگرد و در نتيجه بوي بد گردند.
برخي مـواد غذايي، سبك زندگي و عدم رعايت مناسب بهداشت دهان و دندان ميتواند باعث گـستـرش ايـن ميكروب شود. محل رشد اين باكتري بيشتر در پشت زبان، مجراي بيني و گلو قرار دارد. در برخي افراد اين ميكروب به دليل داشتن زمينه هاي طبيعي و يـ دلايلي كه ذكر شد، بيش از حد لزوم توليد ميگردد.
زرستوميا ( نوعي از پديده خشك شدن دهان ) بزاق نقش مهمي در ايجاد تنفس مناسب ايفا ميكند. وقتي باكتريها شروع به تكثـيـر و زياد شدن در دهان مي نمايند، بزاق باعث تقليل و كاهش آنها خواهد شد. از آنجاييـكه شب هنگام بزاق كمتري ترشح مي شود، تـكـثير و توليد ميكروب در دهان وقتي كه فرد خواب است، بيشتر ميگردد.
بعلاوه كمبـود بـزاق بـاعـث محرومت دهان از اكسيژن كافي شده و منجر به ايجاد شرايط مناسب براي تكثير باكترهاي ناهوازي ميگردد. به همين دليل است كه برخي از افـراد در صبح از تنفس بد بو رنج ميبرند.
دلايل پزشكي
عفونت ها عفونتهاي مكرر لوزوي، برونشيت، ذات الريه و عفونتهاي معدوي و روده همگي ميتواننـد باعث بروز تنفس بد بو شوند.
آبريزش بخش عقب بيني انباشتگي بيش از حد خلط در سـينـوسها، گـلـو و پـشت زبـان مي تـواند منجر به تكثير ميكروبهاي ناهوازي گردد. بخاطر داشته باشيد كه برخي از فراورده هاي لبني، بعضي از آلرژيها و تجويزهاي دارويي خاص نيز ميتواند در توليد خلط اثر گذار باشند.
داروها برخي داروها باعث خشكي دهان و افزايش توليد خلط ميگردند.داروهاي ضد افسردگي، داروهاي فشار خون و آنتي هيستامين ها در اين رابطه بسيار دخيل هستند.
امراض بيماريهاي ريوي، كبدي، كليوي، ديابتي و خوني در ايجاد تنفس بد بو نقـش دارنـد. ايـن قبيل امراض باعث بيرون آمدن بوي نا متعارف و ناخوشايند از دهان ميگردند.
عوامل ديگر
استرس فشارهاي رواني و استرس بدليل ايجاد عارضه خشكي دهان مي تـواند دلـيـل بـوي بـد دهان باشد.
سيگار كشيدن سيگار باعث كاهش اكسيژن دهان و درنتيجه رشد بيشتر باكتريـهـاي ناهـوازي ميگردد. بيماريهاي لثه نيز از ديگر عوارض مصرف سيگار محسوب ميشود.
الكل مشروبات الكلي نيز هـمانـند سـيـگار بـاعـث خـشـك شـدن دهان و توليد بوي نامطلوب ميگردد.
روشهاي درمان
رعايت بهداشت دهان و دندان مسواب زدن مناسب ميتواند در كاهش بوي بد دهان بسيار مؤثرباشد.بايد دقت داشت كه نبايد فقط به طرفين مسواك زد بلكه حركت از بالا به پايين و برعكس جهت پاكيـزگـي لثه ها نيز را بايد در نظر داشت. حداقل دو بار در روز مسواك بزنيد.
شستن زبان، سقف دهان و لبهاي خود را فراموش نكنيد. بخش اعظمي از باكتريها در پشت زبان رشد ميكنند پس اين قسمت را فراموش نكنيد.
كشيدن نخ دندان نيز بسيار مـفـيد اسـت چون تكه هاي غذاي باقيمانده لاي دندانها كه توسط مسكواك خارج نمي گردد را تـمـيـز نـمـوده و بـاعث تـحـكـيـم لثه ها و جلوگيري از بيماريهاي
مختلف ميگردد



.
دهان شويه دهان شويه ها محلولهاي خاصي هستند كه در از بين بردن باكتريها و ميكروبهاي دهان كمك شاياني نموده و در درمان بوي بد تنفس بسيار مؤثر ميباشند.
سبك زندگي و رژيم غذايي كاهش استرس، نكشيدن سيگار و نخوردن مشروبات الكلي ميتوانند نقش عمده اي را در درمان بد بويي دهان ايفا نمايند. به گفته برخي اشخصاص جويدن جعفـري و خـوردن گياهاني خاص مانند رزماري و دارچين براي از بين بردن بوي بد دهان مؤثر است.
جويدن آدامس به دليل ترشح بيشتر بزاق و خوردن 6 تا 8 ليوان آب در طول روز نيز كمـك ميكند. نخوردن مواد غذايي كه گفته ميشود در ايجاد بوي بد دهان دخيل هسـتـنـد نـيـز بي تاثير نيست - مانند سير و پياز

[SENATOR]

بوي بد دهان



بوي بد دهان يك علامت شناخته شده با سابقه تاريخي قديمي است. بوي بد دهان مي‌تواند دليل عمومي يا موضعي داشته باشد. مشخص شده كه تقريبا 85 درصد بوي دهان ناشي از عوامل موضعي است، از اين جهت اهميت روشهاي بهداشتي مثل مسواك زدن دندانها و زبان محرز شده است. بايد يادآوري كرد كه بوي بد دهان به تنهايي يك بيماري نيست بلكه علامت بيماريهاي مختلف است. وجود بوي بد دهان معمولا در اكثر مواقع ناشي از عوامل بيماريزاست و نشان دهنده وجود يك بيماري است كه بايد شناسايي و تصحيح شود همينطور اكثر افراد احساس نگراني درباره بوي بد دهان خود دارند. اين نگراني گاهي به آنجا ميرسد كه فرد از تماس با ديگران پرهيز مي‌كند و هنگام صحبت كردن دست خود را جلوي دهان مي‌گيرد و يا بطور مرتب از آدامس يا از انواع دهان شويه‌ها استفاده مي‌كند. بايد گفت چون گيرنده‌هاي بويايي خيلي سريع خسته مي‌شوند و اين گيرنده‌ها حدود يك ثانيه پس از تحريك به ميزان 50 درصد با محيط سازگاري مي‌يابند و سپس با سرعت كمتري به سازگاري خود ادامه مي‌دهند، از دريافت بوها عاجز مي‌شوند. به همين دليل فرد مبتلا به بوي بد دهان خيلي سريع به آن عادت خواهد كرد، بنابراين شخص نمي‌تواند بوي بد دهان خويش را تشخيص دهد. مطالعات بر روي بزاق انكوبات شده و هواي تنفسي گرفته شده از دهان افراد مورد مطالعه وجود سه تركيب گوگرددار متيل مركاپتان، سولفيد هيدروژن و دي متيل سولفيد را مسئول بيش از 90 درصد بوي بد دهان مي‌داند كه در اين بين نقش دو تركيب اول بيشتر است
بوي بد دهان ناشي از عوامل بيماريزا
در اين حالت بوي بد دهان به وسيله وضعيت‌هاي موضعي مثل بهداشت ضعيف دهان و عفونت لثه (ژنژيويت) مزمن بوجود مي‌آيد. مخصوصا در ژنژيويت مزمن اگر همراه با خونريزي از لثه‌ها باشد موجب بوي زننده و تنفرآور بخصوص هنگام صبح مي‌شود
در تنفس دهاني (مثلا در وجود لوزه‌هاي بزرگ) بدبويي دهان در نتيجه ممانعت از شسته شدن طبيعي مخاط و دندان‌ها توسط بزاق است. زبان شياردار، زبان مودار و زبان باردار چون به تجمع و نگهداري مواد غذايي كمك مي‌كنند در ايجاد بوي بد دهان دخالت دارند. بيماريهاي سينوس نظير سينوزيت مزمن و فيستول سينوس دهاني و بيماريهاي بيني ازجمله رينيت آتروفيك سل و سيفيليس و رينيت چركي همراه با ترشح و بيماريهاي حلق نيز از علل بوي بد دهان هستند
بوي بد دهان ناشي از بيماريهاي عمومي بدن
در اين نوع بيماريها، بيماريهاي دستگاه تنفس تحتاني از درجه اول اهميت برخوردارند.آبسه ريه بوي گنديده شبيه به بوي گوشت فاسد دارد كه حتي گاهي اولين علامت بيماري است. علت اين بوي بد بيشتر باكتريهاي بي‌هوازي هستند. سل ريوي در حالت پيشرفته به سبب نكروز كازئوز و زخمي شدن ضايعات سلي باعث بدبويي دهان و بازدم ناشي از تنفس مي‌شود. ساير بيماريهاي ريوي نظير برونشيت مزمن، پنوموني نكروزه و كلا هر حالت بيماري‌زا كه بر روي درخت تنفسي و ناي اثر بگذارد، ممكن است بوهاي قابل اعتراض توليد كند. در اختلالات گوارشي و سوهضم، زخم‌هاي معده‌، سرطان مري و معده‌، يبوست و عفونت‌هاي روده‌اي نيز بوي بد دهان مشاهده مي‌شود. در ديابت بوي استون در هواي بازدم به مشام مي‌رسد. در نارسايي كليه بوي شبيه آمونياك و در سيروز كبدي بوي كيك گنديده به مشام مي‌رسد. كمبود ويتامين و هر بيماري كه سبب تب شود از علل بوي بد دهان مي‌باشند
بوي بد دهان ناشي از عوامل غيربيماريزا
از اين عوامل سيگار كشيدن را بايد نام برد كه نه تنها به خاطر بوي خود سيگار و توتون، بلكه به سبب ايجاد زبان مودار و كاهش جريان بزاق به بدبويي دهان كمك مي‌كند. همچنين مي‌توان بوي دهان صبحگاهي ناشي از توقف حركت گونه، زبان و لب‌ها و نيز بر اثر كاهش جريان بزاق در طي شب اشاره كرد. به همين دليل مسواك زدن قبل از خواب در كاهش بوي دهان صبحگاهي تاثير زيادي دارد. پروتزهاي ثابت و متحرك دندانپزشكي نيز درصورتيكه بهداشت دهان رعايت نشود سبب بدبويي دهان مي‌شوند

بوي بد دهان ناشي از عوامل عمومي غيربيماري‌زا
دوران قاعدگي چون با افزايش ميكروب‌هاي بزاق و همچنين افزايش 300 درصدي تركيبات سولفوردار همراه است، بوي بد دهان را به دنبال دارد.
در حاملگي، در يائسگي و بلوغ نيز به دليل تغييرات هورموني بوي بد دهان
وجود دارد. در گرسنگي به علت فساد شيره پانكرآس بوي بد دهان وجود دارد كه حتي با مسواك زدن ازبين نمي‌رود. در افراد مسن بوي بد دهان به سبب تغييرات متابوليك و ساير علل نظير كم‌آبي بدن‌، كاهش مقاومت به عفونت، كاهش اشتها و غيره است. در خستگي و ضعف كه بدن نمي‌تواند محصولات فرعي زائد را با سرعتي بيش از سرعت توليد آنها دفع كند، امكان بوي بد دهان است. بوي بد دهان در خانم‌ها بيشتر از آقايان وجود دارد
در مورد نقش تغذيه در ايجاد بوي بد دهان بايد گفت كه دهان ما بوي آن چيزي را كه مي‌خوريم مي‌دهد. به همين دليل آنهايي كه برنامه غذايي با فرآورده‌هاي گوشتي دارند، دهانشان بوهاي مختلف زيادي نسبت به گياه‌خواران مي‌دهد. همچنين مشخص شده است كه مصرف رژيم پرچربي منجر به ايجاد اسيدوز مي‌شود و در هواي تنفسي بويي شبيه به آنچه در كماي ديابتي وجود دارد، بوجود مي‌آيد. بطور كلي غذاهايي كه پروتئين زياد و مواد قندي كمي دارند به علت ايجاد مواد سولفوردار باعث بدبوشدن دهان مي‌شود. البته نقش غذاهاي بوداري مثل سير و پياز كاملا معلوم است
بوي بد دهان ناشي از داروها
ايزوسوربايد (Isordil) كه محتوي هيدرات كلرايد مي‌باشد مي‌تواند باعث بوي بد دهان شود آنتي‌هيستامين‌ها، آمفتامين‌ها، آرامبخش‌ها، ديورتيك‌ها، فنوتيازين‌ها و داروهاي شبه آتروپين باعث كاهش توليد بزاق و بنابراين كاهش شستشوي خودبخودي حفره دهان و در نتيجه ايجاد بوي بد دهان مي‌شوند. فنوتيازين‌ها سبب ايجاد زبان مودار مي‌شوند
افراط در مصرف دخانيات، كهولت سن، يائسگي، بيماريهاي عمومي با تب بالا، اضطراب، كم‌آبي بدن، مصرف بي‌رويه ادويه‌جات و عدم رعايت بهداشت دهان نيز از علل ديگر ايجاد بوي بد دهان هستند
درمان و پيشگيري
چون اغلب بوهاي بد دهان به علت عوامل موضعي است، بنابراين حذف اين عوامل و اصلاح ناهنجاري‌هاي موجود در دهان اولين قدم درمان است. رعايت بهداشت دهان شامل مسواك زدن دندان‌ها، لثه، زبان و استفاده از نخ دندان در كاهش بوي بد دهان با منشا دهاني بسيار موثر است. مسواك زدن دندان‌ها و زبان تركيبات سولفوردار را براي مدت يك ساعت به ميزان 70 تا 85 درصد كاهش مي‌دهد. بايد توجه كرد كه زبان يكي از جايگاه‌هاي اصلي ميكروبها در دهان است و اين به دليل جمع شدن عوامل ميكروبي در سطح پشتي زبان است و بايد يك قسمت ضروري از بهداشت دهان معطوف به زبان شود.
در بيماراني كه به سبب خشكي دهان (به دنبال مصرف داروهايي كه قبلا ذكر شد و يا بر اثر بيماري) بوي بد دهان دارند مي‌توانند از آدامس‌هاي بدون شكر استفاده كنند
بطور كلي بوي بد دهان ناشي از عوامل موضعي بيماري‌زا زماني ازبين مي‌رود كه بيماري درمان شود و بهداشت دهان رعايت گردد. استفاده از دهان‌شويه‌ها اثر موقتي در كاهش بوي بد دهان دارد. در حقيقت كوشش براي حذف بوي بد دهان با استفاده از دهان‌شويه‌ها علاوه بر اينكه موقتي است، حتي ممكن است بيماري عمومي را نيز از ديد دندانپزشك مخفي نگه دارد بطور كلي پوشاندن بوي دهان با يك بوي معطر و قوي‌تر مناسب نيست و درمان بايد بيشتر معطوف درمان علت اصلي باشد.


بطور كلي جهت كاهش بوي دهان بايد از سيگار كشيدن، نوشيدن نوشابه‌هاي بودار، خوردن غذاهاي با ادويه زياد، غذاهاي گوشتي زياد، غذاهاي معطر شده با پياز و سير، افراط در مصرف مواد چربي‌دار مخصوصا كره و روغن‌هاي مختلف اجتناب شود. در حالي كه خوردن ميوه‌هاي تازه و سبزيجات و بطور كلي رژيم غذايي غني از فيبر ارجحيت دارد. همين طور نوشيدن آب زياد در كاهش بوي بد دهان تاثير بسزايي دارد